Bina giriş kapısında hidrolik kapatıcı kapının kendiliğinden ve kontrollü kapanmasını, elektrikli ya da manyetik kilit ise diyafon veya kartla açılmasını sağlar. İki sistemin uyumlu çalışması için kapatıcının kapıyı kilidin tutacağı noktaya kadar kapatacak şekilde ayarlanması gerekir. Elektrik kesintisinde kapının açık mı kilitli mi kalacağı kilit tipine bağlıdır ve seçim aşamasında netleştirilmelidir.
Bina kapısıyla ilgili şikâyetler çoğu zaman kapının kendisinden değil, kapıyı kapatan ve kilitleyen sistemlerin birbirine uymamasından kaynaklanır. Kapı çarparak kapanır, ya da tam kapanmaz ve diyafonla açılan kilit tutmaz. Bu yazıda bu sistemlerin nasıl birlikte çalıştığını, ayarın neden önemli olduğunu ve elektrik kesildiğinde ne olduğunu açıklıyoruz.
Sistemi oluşturan parçalar nelerdir?
Bir bina girişinde kapının otomatik kapanıp uzaktan açılabilmesi için birkaç parça birlikte çalışır. Parçaların adını ve görevini bilmek, usta veya firmayla konuşurken derdinizi doğru anlatmanızı sağlar.
| Parça | Görevi | Nerede bulunur |
|---|---|---|
| Hidrolik kapı kapatıcı | Açılan kapıyı kontrollü hızda geri kapatır | Genellikle kanadın ve kasanın üst kısmında |
| Elektrikli kilit (elektrikli karşılık) | Diyafon veya kart sinyaliyle kilidin dilini serbest bırakır | Kasada, kilidin karşısında ya da kilit gövdesinde |
| Manyetik kilit | Elektrik verildiğinde kanadı mıknatıs gücüyle kasaya tutar | Kasanın üst kısmında, kanatta karşılık plakasıyla |
| Diyafon veya görüntülü diyafon | Daireden kapıyı açma sinyali gönderir | Giriş paneli dışarıda, iç üniteler dairelerde |
| Kart veya şifre okuyucu | Yetkili kart ya da şifreyle kilidi açar | Kapının yanında, dış duvarda |
| İç açma butonu | İçeriden çıkarken kilidi açar | Kapının iç tarafında, yan duvarda |
| Güç kaynağı | Elektrikli ve manyetik kilidi besler | Genellikle bina içinde, bir kutu içinde |
Bu parçaların bir kısmı kapı firmasının, bir kısmı diyafon veya elektrik firmasının işidir. Kapı değişiminde hangi parçanın kimin sorumluluğunda olacağını baştan konuşmak, montaj günü "bu bizim işimiz değil" durumunu önler.
Hidrolik kapatıcı nasıl doğru ayarlanır?
Doğru ayarlanmış bir kapatıcı, kapıyı çarpmadan ama kilidin tutacağı kadar kararlı biçimde kapatır. Yanlış ayar, kapının hem çarpmasına hem de kilidin tutmamasına yol açabilir.
Kapatıcılarda genellikle birden fazla ayar bulunur. Adları ve yerleri modele göre değişse de mantık benzerdir:
- Kapanma hızı: Kapının açık konumdan kapanmaya yaklaşana kadar ne hızla hareket edeceğini belirler.
- Son kapanma (son vuruş): Kapının son birkaç santimde kasaya ne kuvvetle oturacağını belirler. Kilidin tutması için bu kısım yeterince kararlı olmalıdır.
- Açılma freni: Bazı modellerde bulunur; kapı sert açıldığında veya rüzgârla savrulduğunda duvara çarpmasını yavaşlatır.
Ayar genellikle kapatıcının gövdesindeki ayar vidalarıyla yapılır ve küçük dokunuşlarla büyük farklar yaratabilir. Vidaların fazla açılması bazı modellerde yağ kaçağına yol açabildiği için ayarı üreticinin talimatına göre yapmak ya da ustaya bırakmak en doğrusudur.
Rüzgâr ve çocuk güvenliği nasıl dengelenir?
Rüzgâr alan bir girişte kapatıcı çok yumuşak ayarlanırsa kapı rüzgârla açık kalır ya da tam kapanmaz; çok sert ayarlanırsa kapı ağırlaşır ve çarparak kapanır. Bu dengeyi kurmak için genellikle birkaç deneme gerekir.
Çocukların, yaşlıların ve engelli bireylerin kullandığı girişlerde şu noktalara dikkat edin:
- Kapı, bir çocuğun rahatça açabileceği kuvvetle açılabilmeli.
- Kapanma hızı, yavaş yürüyen birinin geçmesine yetecek kadar düşük olmalı.
- Menteşe tarafındaki aralıkta parmak sıkışması riski vardır; bu bölge için koruyucu çözümler sorulabilir.
- Rüzgârlı girişlerde açılma freni ve kanat stoperi, kapının savrulup birine çarpmasını önler.
Kapının genel seçimiyle ilgili öncelikler için apartman giriş kapısı seçimi yazısına bakabilirsiniz.
Elektrikli kilit mi, manyetik kilit mi?
İki sistem de kapının uzaktan açılmasını sağlar ama çalışma mantıkları farklıdır. Elektrikli kilitte kapı mekanik bir dil ile kilitlenir, elektrik sinyali bu dili serbest bırakır. Manyetik kilitte ise kapıyı elektrikle çalışan bir mıknatıs tutar; elektrik kesildiğinde tutma gücü ortadan kalkar.
Bu farkın en önemli sonucu, elektrik kesintisinde ortaya çıkar:
- Manyetik kilit: Elektrik kesildiğinde kapı genellikle serbest kalır. Bu, kaçış açısından avantajlı, ancak kesinti süresince bina girişinin kilitsiz kalması anlamına gelir. Bazı sistemlerde yedek güç kaynağı bu süreyi karşılamak için kullanılır.
- Elektrikli kilit: Elektrik kesildiğinde kapı genellikle kilitli kalır ve anahtarla açılır. Bina güvenliği korunur, ancak herkesin anahtarının yanında olması gerekir. Kilidin çalışma biçimi modele göre değişebilir.
Hangi davranışın sizin binanız için uygun olduğu, kapının bir kaçış yolu üzerinde olup olmadığına da bağlıdır. Kaçış yolu kapılarıyla ilgili gereklilikler için binanın proje müellifine veya ilgili yetkiliye danışmanızı öneririz.
Kartlı giriş ve diyafon yeni kapıya nasıl uyarlanır?
Mevcut diyafon veya kartlı giriş sistemi çalışıyorsa, yeni kapıya uyarlanması çoğu zaman mümkündür. Önemli olan, yeni kapının kilit ve kasa yapısının bu sisteme uygun seçilmesidir.
Teklif aşamasında şunları sorun:
- Yeni kasa, elektrikli karşılık veya manyetik kilit montajına uygun mu?
- Kablo kasaya nasıl ve nereden geçecek, dışarıdan ulaşılamayacak biçimde mi saklanacak?
- Mevcut güç kaynağı yeni kilide uygun mu, yoksa değişmesi mi gerekecek?
- Montaj sırasında diyafon veya elektrik firmasının da orada olması gerekiyor mu?
Kapı değişimine kat maliklerinin nasıl karar vereceği konusunu bina giriş kapısı değişimi ve kat malikleri kararı yazısında ele alıyoruz.
Sık görülen sorunlar ve olası nedenleri
Aşağıdaki liste, sorunun hangi parçadan kaynaklanabileceği konusunda fikir vermek içindir. Kesin tespit yerinde yapılır.
- Kapı tam kapanmıyor, kilit tutmuyor: Kapatıcının son kapanma ayarı zayıf olabilir, kanat sarkmış olabilir ya da kilit karşılığı kaymış olabilir.
- Kapı çok sert çarpıyor: Kapatıcının hız ayarı yüksek olabilir veya kapatıcı yıpranmış olabilir.
- Kapatıcıdan yağ sızıyor: Kapatıcının contaları yıpranmış olabilir; genellikle parçanın değişimi gerekir.
- Diyafondan basılıyor ama kapı açılmıyor: Elektrikli kilide sinyal ya da güç ulaşmıyor olabilir, ya da kanat kilide baskı yaptığı için dil serbest kalamıyor olabilir.
- Kapı rüzgârda açık kalıyor: Kapatıcı kapının ağırlığına ve rüzgâr koşullarına göre yetersiz kalıyor olabilir.
Kanat sarkması ve sürtme sorunları için çelik kapı sıkışıyor veya sürtüyor yazısı da yol gösterebilir.
Sık sorulan sorular
Hidrolik kapatıcıyı kendim ayarlayabilir miyim?
Basit ayarlar mümkün olabilir, ancak ayar vidalarının fazla açılması bazı modellerde yağ kaçağına yol açabilir. Kapatıcının modeline ait talimat yoksa veya emin değilseniz ayarı ustaya bırakmanız daha güvenlidir.
Elektrik kesildiğinde bina kapısı nasıl açılır?
Bu, kullanılan kilit tipine bağlıdır. Manyetik kilitli kapılar kesintide genellikle serbest kalırken, elektrikli dil kilitli kapılar genellikle kilitli kalır ve anahtarla açılır. Binanızdaki sistemin nasıl davrandığını yönetimin bilmesi ve sakinlere duyurması iyi olur.
Eski bina kapısına kartlı giriş eklenebilir mi?
Kapının kasası ve kilit yapısı uygunsa çoğu zaman eklenebilir. Kasa çok eski veya kanat sarkmışsa, kartlı giriş sisteminin güvenilir çalışması için önce kapının kendisinin elden geçirilmesi ya da değiştirilmesi gerekebilir.
Kapatıcı mı değişmeli, kapı mı?
Kasa ve kanat sağlamsa ve sorun yalnızca kapanma hareketindeyse, kapatıcı değişimi genellikle yeterlidir. Kanatta belirgin sarkma, kasada duvardan ayrılma veya ilerlemiş pas varsa, kapatıcıyı değiştirmek sorunu kalıcı olarak çözmeyebilir.
